Τα «SOS» του νέου εκλογικού νόμου (4804/2021) για την τοπική αυτοδιοίκηση

Τα «SOS» για τις δημοτικές εκλογές της 8^ης Οκτωβρίου 2023 από τον
Γιώργο Σταμούλη

 Οι δημοτικές εκλογές πλησιάζουν και σύμφωνα με τον νέο νόμο (4804/2021) υπάρχουν πολλές αλλαγές σε σχέση με τον προηγούμενο, με τον οποίο αναδείχτηκαν οι απερχόμενοι δήμαρχοι και περιφερειάρχες καθώς και τα αντίστοιχα δημοτικά και περιφερειακά συμβούλια. Στις σημαντικές αλλαγές αυτού του νόμου περιλαμβάνονται:

1. Η κατάργηση της απλής αναλογικής. Όποιος πια συνδυασμός πλειοψηφήσει με ποσοστό 43% και μία ψήφο κερδίζει από την 1η εκλογή. Διαφορετικά ο νικητής θα αναδειχθεί την επόμενη Κυριακή σε επαναληπτικές εκλογές, μεταξύ των δύο πρώτων σε ποσοστό συνδυασμών.
2. Η θητεία των εκλεγέντων είναι πενταετής (5), που αρχίζει την 1η Ιανουαρίου του 2024.

 Σε πιο διαδικαστικά θέματα ο νόμος προβλέπει:

1. Οι υποψήφιοι δήμαρχοι θα πρέπει να έχουν συμπληρώσει το 21^ο έτος της ηλικίας τους, ενώ οι σύμβουλοι (δημοτικοί ή τοπικοί) το 18^ο έτος.
2. Όλοι οι υποψήφιοι θα πρέπει να είναι ενταγμένοι σε κάποιο συνδυασμό. Μεμονωμένοι υποψήφιοι αποκλείονται. Κάθε, δηλαδή, συνδυασμός περιλαμβάνει τον υποψήφιο δήμαρχο, τους υποψήφιους δημοτικούς συμβούλους ανά εκλογική περιφέρεια, τους υποψήφιους συμβούλους δημοτικών κοινοτήτων και τους υποψήφιους προέδρους των δημοτικών κοινοτήτων, ανά δημοτική κοινότητα και για ποσοστό εξήντα τοις εκατό (60%) τουλάχιστον των δημοτικών κοινοτήτων.
3. Η προθεσμία κατάθεσης των συνδυασμών λήγει στις 31 Αυγούστου, 23:59 και γίνεται ηλεκτρονικά.
4. Ανάλογα με τον πληθυσμό, όπως αυτός καταγράφηκε στην απογραφή του 2021, καθορίζεται και ο αριθμός των δημοτικών συμβούλων. Έτσι: για δήμους μέχρι 2.000 κατοίκους το δημοτικό συμβούλιο απαρτίζεται από 13 μέλη, ενώ για δήμους από 2.000 - 5.000 από 15 μέλη και για 5.000 -10.000 από 19 μέλη. Προοδευτικά αυτό φτάνει στα 43 μέλη για δήμους άνω των 150.000 κατοίκων.
5. Αναλογική με τον πληθυσμό πρόβλεψη υπάρχει και για τις δημοτικές κοινότητες (τοπικά συμβούλια). Οι κοινότητες με πληθυσμό έως και 200 κατοίκους εκλέγουν μόνο ένα άτομο, που είναι και ο πρόεδρος της δημοτικής κοινότητας, ενώ από 201 έως 2000 άτομα 3 μέλη, εκ των οποίων, όποιος πάρει τους περισσότερους σταυρούς, γίνεται και πρόεδρος της κοινότητας.
6. Στην κατάθεση των συνδυασμών υπάρχει κατώτερος και ανώτερος αριθμός υποψηφίων. Έτσι:

 α) Για τους υποψήφιους δημοτικούς συμβούλους, ο αριθμός πρέπει να είναι ίσος τουλάχιστον με τον αριθμό των εδρών κάθε εκλογικής περιφέρειας, με δυνατότητα προσαύξησης έως και εκατόν πενήντα τοις εκατό (150%).

 β) Το ίδιο ισχύει και για τους υποψήφιους προέδρους και συμβούλους κάθε δημοτικής κοινότητας. Πρέπει, δηλαδή, να είναι ίσος τουλάχιστον με τον αριθμό των εδρών κάθε δημοτικής κοινότητας, με δυνατότητα προσαύξησης έως και εκατόν πενήντα τοις εκατό (150%).

 γ) Ακόμα προβλέπεται από κάθε φύλο, ποσοστό σαράντα τοις εκατό (40%) τουλάχιστον του συνολικού αριθμού των υποψηφίων του οικείου συνδυασμού, συμπεριλαμβανομένου του υποψηφίου δημάρχου. Εδώ εξαιρούνται οι υποψήφιοι πρόεδροι των κοινοτήτων έως και διακοσίων (200) κατοίκων.

7. Για να εκλέξει συμβούλους ένα συνδυασμός θα πρέπει να υπερβεί το 3% των εγκύρων ψηφοδελτίων.
8. Ο συνδυασμός που βγει πρώτος και μέχρι το ποσοστό του 60% θα πάρει τα 3/5 των δημοτικών συμβούλων (γίνονται φυσικά αναγκαίες στρογγυλοποιήσεις). Για παράδειγμα, αν το δημοτικό συμβούλιο απαρτίζεται από 13 μέλη τα 3/5 είναι 8 σύμβουλοι, αν είναι 15, οι σύμβουλοι της πλειοψηφίας θα είναι 9 κ.ο.κ. Στην περίπτωση που ο συνδυασμός πάρει πάνω από 60% θα πάρει και επιπλέον έδρες συμβούλων.
9. Μία σημαντική αλλαγή του νέου εκλογικού νόμου είναι η κατάργηση της διασταυρούμενης ψήφου. Τα ψηφοδέλτια είναι πια ενιαία.

 Αυτά για τα «SOS» και «καλό βόλι».

 Σημείωση: Ειδικά περιοχές, όπως η Αργιθέα, έχουν ανάγκη από την παρουσία όσο το δυνατόν περισσότερων ανθρώπων, με κάθε ευκαιρία. Και οι δημοτικές εκλογές είναι μια απ’ αυτές.

 

Θα μας βρείτε και στα κοινωνικά δίκτυα: