Γράφει η Μαριάννα Αποστόλου
Η σημερινή επέτειος της 28ης Οκτωβρίου 1940 δεν είναι μόνο μια υπέροχη ελληνική στιγμή, αλλά ημέρα με παγκόσμια ακτινοβολία και πανανθρώπινη απήχηση.
Σε μια στιγμή που οι λαοί της Ευρώπης κι ανάμεσά τους κάποιοι ισχυροί παραδίνονταν πανικόβλητοι, ως βορά στο χιτλερικό Μινώταυρο, η μικρή Ελλάδα είχε την τόλμη να υψώσει το ανάστημά της και να προτάξει τα στήθη της. Και με τη σθεναρή τους αντίσταση οι Έλληνες δίδαξαν στο κόσμο πως δεν αξίζουν τίποτα τα σύνεργα του αφανισμού μπρος στο μεγάλο όπλο που λέγεται ψυχή. Το 1940 βρίσκει την περιοχή μας να έχει αμβλύνει τις τεράστιες κοινωνικές ανισότητες, λόγω διανομής του κλήρου, αύξησης της καλλιεργήσιμης γης, εγγειοβελτιωτικών έργων, αστικοποίησης δημιουργία μιας σπουδαίας αστικής τάξης. Στα
Την ίδια ημέρα πρώτος νεκρός ήταν ο στρατιώτης Βασίλειος Τσιαβαλιάρης από την Πιαλεία Τρικάλων και ο Ελευθέριος Ντάσκας, έφεδρος υπολοχαγός από τον Πλάτανο Τρικάλων. Η σειρήνα ήχησε για πρώτη φορά, από το ρολόι της πόλης μας, στις 2 Νοεμβρίου χωρίς θύματα ευτυχώς.
Η νίκη στις 22 Νοεμβρίου στην Κορυτσά συγκεντρώνει πλήθη κόσμου στην κεντρική πλατεία των Τρικάλων. Η κατάληψη του Αργυρόκαστρου η είσοδος στη Χιμάρα προκαλεί νέους πανηγυρισμούς.
Ο λαός διακωμωδεί τους Ιταλούς, με στιχάκια, όπως «κορόιδο Μουσολίνι τι θέλεις βρε μακαρονά /και κάνεις εκστρατεία/. Στην Αθήνα οι επιθεωρήσεις διακωμωδούν τις ήττες των Ιταλών με σατυρικές παρλάτες και κωμικά τραγούδια.
Όμως στο μέτωπο οι πολεμικές επιχειρήσεις λόγω του δύσκολου χειμώνα και του δύσβατου εδάφους οδηγούνται σε τέλμα.
Τον Ιανουάριο του 1941 η Κλεισούρα καταλαμβάνεται από τους Έλληνες.
Η συμβολή του 5ου Συντάγματος πεζικού από τα Τρίκαλα και την Καρδίτσα (ένας νομός τότε) με διοικητή, τον Βολιώτη Δημήτριο Κασλά στο ύψωμα 731, την ίδια μέρα, χαρακτηρίστηκε σαν νέες Θερμοπύλες, με αποτέλεσμα το θάνατο 50 τουλάχιστον συμπολιτών μας και τον τραυματισμό πολλών. Τότε έρχεται βοήθεια από τους Βρετανούς.
Την Μεγάλη Τρίτη 15 Απριλίου του 1941 χτύπησε η σειρήνα και ο ουρανός γέμισε από γερμανικά αεροπλάνα που βομβάρδισαν την πόλη και το μικρό αεροδρόμιο της Βασιλικής προκαλώντας μεγάλες ζημιές και 2 νεκρούς αεροπόρους.
Η πόλη ερημώνει, πολλοί φεύγουν. Καταστροφή. Ο φασισμός προχωρά ακάθεκτος. Η ανεξαρτησία των λαών, η εδαφική ακεραιότητα των κρατών, η ανθρώπινη αξιοπρέπεια, η ατομική και εθνική ελευθερία δεν αναγνωρίζονταν πια ως αναφαίρετα δικαιώματα. Οι φασιστικές στρατιές πλημμύρισαν την Ευρώπη. Κράτη, Στρατοί σαρώνονται! Οι νεκροί χιλιάδες! Παντού φρίκη και απόγνωση!
Η Βρετανική δύναμη αποχωρεί πλήττοντας το οδικό δίκτυο, τις γέφυρες, με ολοσχερή καταστροφή αυτών, του Αγίου Κων/νου και της Μαρούγκαινας, για να δυσχεράνει την προέλαση των Γερμανών.
Το Μεγάλο Σάββατο 19 Απριλίου οι Γερμανοί εισέρχονται στην Πόλη, επιτάσσουν το κτήριο της Αγροτικής Τράπεζας στην Ασκληπιού, κυκλοφορούν τα μάρκα κατοχής σαν δεύτερο νόμισμα, επιτάσσουν κρατικές αποθήκες, αρπάζοντας τον πλούτο της χώρας μας και φεύγουν μετά από δύο μήνες. Η μαύρη αγορά ανθούσε κάτω από τα μάτια της αστυνομίας. Στην τρικαλινή ύπαιθρο η εξεύρεση ειδών διατροφής ήταν σχετικά πιο εύκολη από τα ορεινά του νομού. Η μπομπότα, το καλαμποκάλευρο, είχε γίνει τιμή μονάδος για ανταλλαγή τροφίμων.
Κοπέλες ζαλικωμένες, σαν άλλες Ηπειρώτισσες και οικογενειάρχες κουβαλούσαν με μύριους κίνδυνους, μπομπότα, λάδι, δαδί, τροφές για τα ζώα τους για να επιβιώσουν. Τον Νοέμβριο του 1942, ξημερώνοντας η 26η, ενώνονται όλες οι αντιστασιακές δυνάμεις της Ελλάδος, μαζί με τις Βρετανικές για την επιχείρηση στο Γοργοπόταμο.
Η σιδηροδρομική επικοινωνία με την νότια Ελλάδα αποκόπτεται και συγχρόνως οι δυνάμεις του άξονα Γερμανίας -Ιταλίας χάνουν τον ανεφοδιασμό τους για έξι εβδομάδες. Παράλληλα η αντίσταση άρχισε να ανδρώνεται στη Δυτική Θεσσαλία.
Η πρώτη έφοδος ανταρτών έγινε με παρέλαση στην Καλαμπάκα προκαλώντας ενθουσιασμό στους κατοίκους της και κινητοποίηση των Ιταλικών δυνάμεων. Οι αντάρτες σε καλοστημένη παγίδα σκοτώνουν 161 Ιταλούς και συλλαμβάνουν 186 αιχμαλώτους.
Τέσσερεις μέρες μετά, στην εβδομαδιαία αγορά συλλαμβάνονται 15 αγρότες, από την περιοχή της Καλαμπάκας οι περισσότεροι και εκτελούνται στο νεκροταφείο. Ήταν οι πρώτες εκτελέσεις τρικαλινών, πού οδήγησαν στο βουνό όσους ήταν αναμεμειγμένοι σε αντάρτικες οργανώσεις.
Στις 25 Μαρτίου ή το Πάσχα του 1943 στα Τρίκαλα στην ανατολική πλευρά του Φρουρίου υψώνεται η ελληνική σημαία, από τον έφηβο λουστράκο της κεντρικής πλατείας, Βασίλη Κουβέλα, κάτοικο της συνοικίας της Αγίας Μαρίνας, που συλλαμβάνεται και απαγχονίζεται αργότερα. Μετά 27 μήνες κατοχής οι Ιταλοί εγκαταλείπουν την πόλη και για τρεις μέρες τα Τρίκαλα είναι ελεύθερα.
Από την εκτυφλωτική λάμψη του έπους των ηπειρωτικών βουνών ο λαός μας πέρασε στο πυκνό σκοτάδι της κατοχής. Πείνασε, μάτωσε, αλλά δεν γονάτισε. Οι Έλληνες οργάνωσαν στις πόλεις και στα χωριά την αντίσταση, άντεξαν τους διωγμούς, τα βασανιστήρια, τα στρατόπεδα συγκέντρωσης, τις φυλακές, τις εκτελέσεις.
Τα βουνά μας πλημμύρισαν από τους αγωνιστές της Λευτεριάς. Έτσι γράφτηκε το έπος της εθνικής αντίστασης στα βουνά και στις πολιτείες της πατρικής γης. Ένα έπος που απαίτησε βέβαια καινούριες και ακόμα βαρύτερες θυσίες. Όλα αυτά ήταν προοίμια, της απελευθέρωσης της πόλης μας, στις 18-10-1944, 6 μέρες μετά την Αθήνα.
Οι κατακτητές φεύγοντας ανατινάσσουν τις αποθήκες πυρομαχικών, στη ΣΜΥ και η πόλη συγκλονίζεται από την έκρηξη. Τον Φεβρουάριο του 1945, υπογράφετε η συμφωνία της Βάρκιζας για αφοπλισμό του ΕΑΜ. Ο εμφύλιος συνεχίστηκε μέχρι το 1949 με νεκρούς, με πρόσφυγες, με ερημωμένα χωριά, με αδελφοκτόνες διαμάχες.
Αγαπητοί συμπολίτες, σας καλώ να επιδείξουμε αντιστάσεις, να πούμε όχι σε κάθε ηθική κατάπτωση και κρίση αξιών, να δημιουργήσουμε μια κοινωνία συνοχής και ευημερίας και να ατενίσουμε με αισιοδοξία το μέλλον ως απόγονοι ηρώων που θα συνεχίσουν να μας κάνουν υπερήφανους για τους νικηφόρους αγώνες τους και μας καλούν πάντα να μιμηθούμε το παράδειγμά τους, να δείξουμε ως Έλληνες εθνική ενότητα και ομοψυχία.
Η δημοκρατία, η αλληλεγγύη, η ανιδιοτέλεια, η φιλοπατρία, ο σεβασμός στην παράδοση ας αναδειχτούν σε θεμελιακές αξίες της κοινωνίας μας. Αξίες που θα υπερασπίσουμε και πάλι με αγάπη για την ελευθερία και τον συνάνθρωπο. Έτσι μόνο θα αντισταθούμε και θα οικοδομήσουμε ένα μέλλον με Ειρήνη και κοινωνική δικαιοσύνη για τις γενιές που έρχονται, για τα παιδιά μας για τον συνάνθρωπό μας. Στην πορεία μας αυτή ας στηθεί φωτεινός σηματοδότης ο ανώνυμος ανθυπολοχαγός της Αλβανίας που…
Ήταν γενναίο παιδί!!!
Mε τον αέρα του άντρα στην περπατηξιά…
Και το στόμα του, μικρό πουλί ακελάηδιστο…
Βρόντηξαν τα βουνά της Αλβανίας
Δεν έκλαψαν Γιατί να κλάψουν;
Ήταν γενναίο παιδί!!!
Είναι γενναίοι οι Έλληνες!!!
ΖΗΤΩ Η ΕΛΛΑΔΑ!!
ΖΗΤΩ Η 28η ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ ΤΟΥ 1940!!!







